De zorg is het afgelopen jaar enorm op de proef gesteld. Jan Ypinga, zorginkoper CZ, wil zijn bewondering uitspreken hoe actief fysiotherapeuten hebben bijgedragen aan het ontlasten van de tweedelijnszorg en huisartsen tijdens corona. “Corona heeft laten zien hoe verschillende zorgdisciplines in staat zijn om met elkaar samen te werken als de noodzaak daar is. Dit vind ik enorm mooi om te zien. Daarnaast hebben fysiotherapeuten laten zien hoe vindingrijk ze zijn als het gaat om het toepassen van digitale zorgoplossingen om toch de zorg te kunnen blijven leveren die nodig is. Door corona is het implementeren van zorg ontwikkelingen als het toepassen van digitale zorgoplossingen binnen behandelprocessen en het uitwisselen van zorg (substitutie potentieel) in de regio, in een stroomversnelling gekomen. De eerste stappen zijn gezet, hoe gaan wij nu met elkaar verder doorpakken?”  

Voor de vijand werken

Inmiddels werkt Jan Ypinga alweer bijna zeven jaar als zorginkoper bij zorgverzekeraar CZ. Na zijn studie fysiotherapie heeft Jan eerst negen jaar als (bedrijfs)fysiotherapeut gewerkt bij  verschillende praktijken. Hij kreeg toen van een zorgverzekeraar de vraag om bij hen als paramedisch adviseur te gaan werken. Zijn eerste reactie was “Ik ga toch niet bij de vijand werken”. Hoe Jan negen jaar geleden dacht over zorgverzekeraars is helaas nog steeds een veelgehoorde stelling. Hoe kijkt Jan hier nu zelf naar?

Inkoop met gevoel

“Ik zou mijn werk niet kunnen doen als het alleen maar om cijfers zou draaien. Juist de menselijke kant vind ik zo mooi aan mijn functie. Hoe kunnen wij nu met elkaar ervoor zorgen dat de zorg voor iedereen beschikbaar is en blijft? Dit is een gemeenschappelijk vraagstuk, waar heel de zorgsector, maar ook de politiek en andere stakeholders bij betrokken zijn. De eerste stap is dat wij dichter tot elkaar komen, kijken waar het gemeenschappelijke belang ligt.”

Balans tussen kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid

“Alleen het betaalbaar houden van de zorg daar hebben wij niets aan, als de kwaliteit van de zorg slechter wordt. Het waarborgen van de zorgkwaliteit, samen met het betaalbaar en toegankelijk houden is waar het om draait. De balans tussen deze drie speerpunten is heel belangrijk. Daar kijken wij bij CZ intern, maar ook met veel externe stakeholders naar. Wij zijn steeds meer aan het verkennen hoe wij de vergrijzing en de steeds groter wordende zorgvraag kunnen oplossen, maar bijvoorbeeld ook het tekort aan huisartsen en andere (para) medici in bepaalde regio’s. Hier spelen ontwikkelingen als digitale zorgoplossingen en substitutie van de zorg een belangrijke rol. Wij geloven dat het steeds belangrijker wordt dat er duurzame coalities in de regio gevormd worden. Hier gaan wij vanuit CZ de komende jaren de  focus op leggen.”

Duurzaam verbeteren gezondheidszorg

“Een heel mooi voorbeeld is dat wij in 2019 een tienjarige overeenkomst hebben getekend met Zuyderland Medisch Centrum. Met een intensieve samenwerking willen wij voor de inwoners van de Zuid-Limburgse regio’s Parkstad en Westelijke Mijnstreek de gezondheidszorg duurzaam verbeteren.”

Verhogen van de ervaren gezondheid

De samenwerking moet een belangrijke bijdrage leveren aan het verhogen van de ervaren gezondheid en de verbetering van de kwaliteit en kosten van de zorg in de Zuid-Limburgse regio. Met het aangaan van deze overeenkomst hebben wij onze traditionele zorginkoop losgelaten. Doordat de afspraak een aanneemsom bevat, ontstaat het comfort en de ruimte om kritisch te kijken naar welke zorg aan patiënten echt binnen de muren van het ziekenhuis georganiseerd moet worden, maar ook welke zorg anders georganiseerd kan worden door gebruik te maken van digitale  zorgoplossingen of samenwerking met andere zorgverleners in de regio.”

eHealth project monitort gezondheid op afstand

Een voorbeeld van die transformatie is een ehealth project waarbij op afstand het revalidatietraject na een nieuwe heup of knie volledig digitaal in de thuissituatie plaats vindt onder begeleiding van de fysiotherapeut. Hierdoor is er continue monitoring door de fysiotherapeut en orthopeed en heeft de patiënt zelf regie over het revalidatietraject, daarnaast hoeven patiënten niet onnodig naar het ziekenhuis af te reizen. Een ander voorbeeld zijn de anderhalvelijnscentra waarmee Zuyderland samen met huisartsen in de regio al een paar jaar geleden is gestart. Voorheen stuurde een huisarts een patiënt voor specifieke zorgtrajecten bij twijfel door naar het ziekenhuis. Maar door het anderhalvelijnscentrum hoeft dit niet meer altijd. Ook patiënten blijken tevreden te zijn: zij hoeven niet meer naar het ziekenhuis te reizen en kunnen sneller en dichter bij huis geholpen worden.”

Oplossing gebrek aan huisartsen

“In bepaalde regio’s is het gebrek aan huisartsen een serieus probleem voor de toekomst. Ook hier kijken wij vanuit CZ wat er mogelijk is om dit probleem op te lossen. Een digitale tool, zoals een e-consult, kan het huisartsenbezoek verminderen. Binnen de provincie Zeeland onderzoeken we of er mogelijkheden zijn om fysiotherapeuten in te zetten in de huisartsenpraktijk. Om te kijken of de fysiotherapeut deels de zorg van huisartsen kan overnemen op het gebied van houding en beweging. Door fysiotherapeuten en huisartsen nauwer samen te laten werken, kan de fysiotherapeut via de extended scope de huisartsenzorg ontlasten. Dit is een mooi initiatief waarvan we benieuwd zijn naar de resultaten.”

Productfinanciering geeft meer ruimte voor innovatie

“Zulke projecten vragen om draagvlak en een duurzame samenwerking. Ook bij ons in de organisatie is een transitie nodig. Om met elkaar te kijken hoe wij de zorg ook in de toekomst betaalbaar en toegankelijk kunnen houden, is het belangrijk dat wij ook openstaan voor out-of-the-box ideeën en waar nodig afstappen van traditionele inkoopvormen. Dit doen wij in de  fysiotherapie onder andere door het experimenteren met alternatieve bekostigingsmogelijkheden zoals bijvoorbeeld product financieringsmodellen van Zorg1 en FysioTopics. Binnen dit vergoedingsmodel wordt er ruimte geboden om blended care toe te passen, maar ook om te kijken welke zorg nu op welk moment nodig is. Deze kant zullen wij steeds meer opgaan, de zorg op een andere wijze gaan financieren. Dit biedt meer mogelijkheden tot innovatie.”

Houdbaarheidsdatum aanvullende verzekeringen

“We hebben ook geen keuze dan kijken naar andere inkoopvormen. Er zit een houdbaarheidsdatum op de aanvullende verzekeringen waar wij in Nederland rekening mee moeten houden. De vergoeding van de fysiotherapie wordt nu voor een groot deel vergoed door de aanvullende verzekering.  Hier komt steeds meer druk op te liggen als een AV als strippenkaart wordt gezien.”

Samenwerken met elkaar en andere zorglijnen

“We vinden dat fysiotherapeuten een hele waardevolle bijdrage leveren binnen de gehele zorgsector. Het is nu belangrijk dat er beter samengewerkt gaat worden over de lijnen heen. Voor 2021 wil ik als advies meegeven om als praktijken echt meer samen op te trekken. Zie elkaar niet als concurrenten, maar kijk hoe je kunt samenwerken. Hierdoor word je interessanter voor bijvoorbeeld georganiseerde huisartsenpraktijken, maar ook de gemeente en voor ons als zorgverzekeraar. Er is behoefte aan georganiseerdheid (verbeteren organisatiegraad). Er kan meer als groep naar  buiten toe getreden worden, hiermee laten fysiopraktijken zien ‘met ons kun je zaken doen’.”

Zorgvernieuwing voortzetten

“Verder adviseer ik om na te denken hoe je de zorg zo kunt inrichten dat de patiënt op de juiste plek, op het juiste moment altijd toegang heeft tot de zorg die hij/zij nodig heeft. Laten wij vooral  proberen om de vernieuwing die er binnen de fysiotherapie heeft plaatsgevonden met elkaar voort te zetten. De toepassing van digitale zorgoplossingen heeft tijdens de eerste corona lockdown een gigantische vlucht genomen, maar toen praktijken weer open mochten, was het meteen weer heel veel minder. Hoe gaan wij nu zorgen dat digitale zorgoplossingen integreren in het ‘normale’ behandeltraject? Fysiotherapeuten hebben laten zien dat ze ook op deze manier zorg kunnen verlenen en patiënten dat ze ervoor openstaan. Zet dit vooral voort.”

“Als inkopers zijn we er om er voor te zorgen dat er ook over 5 tot 10 jaar houdbare, toegankelijke, betaalbare en kwalitatief goede zorg is. We willen als CZ echt niet als de boeman gezien worden  en we zijn er niet op uit om fysiotherapeuten het leven zuur te maken. Maar soms zijn lastige beslissingen nodig. Bij CZ hebben wij heel veel nagedacht en overlegd met het veld over wat er het afgelopen jaar heeft gespeeld en hoe wij hiermee omgaan. Ik begrijp heel goed dat fysiotherapeuten veel aan hun hoofd hebben en we zijn er ook nog niet. Laten we de COVID-19 periode goed met elkaar doorkomen. We vinden het echt fantastisch om te zien hoe de paramedische zorgverleners nog actief aan het behandelen zijn en zoveel zorg vanuit de tweede lijn hebben opgevangen. De toegevoegde waarde van fysiotherapie binnen het gehele zorgproces is tijdens Corona nog eens extra belicht. Een stuk waardering vanuit onze kant is er zeker. Ik krijg niet vaak de mogelijkheid om dit te uiten. Ik hoop oprecht dat 2021 voor iedereen een beter jaar wordt, waarbij de reguliere zorg weer meer wordt opgeschaald. Dat wij het geleerde van 2020 ook meenemen naar 2021 en er met elkaar sterker uitkomen.”

Recommended Posts